Wyszukiwaniex

Proszę wpisać poszukiwane słowo lub jego fragment.

Opcja fragment pozwala wyszukać każde wystąpienie poszukiwanego wyrażenia.

Opcja początek pozwala wyszukać wszystkie tytuły i nazwiska rozpoczynające się od wyszukiwanego wyrażenia.

Opcja dokładnie wyszukuje tylko te filmy i osoby, których tytuły, imiona i/lub nazwiska są takie same jak wyszukiwane wyrażenie.

WAŻNE! Proszę pamiętać, że każda osoba wpisana jest do bazy w formie „nazwisko, imię”. Wyszukując osoby w opcji początek należy wpisać jej nazwisko lub jego początkowy fragment, w opcji dokładnie należy wpisać np. Kowalski, Jan (nie Jan Kowalski). W tej opcji wpisanie przecinka i spacji JEST KONIECZNE.

Szukaj w bazie

SZLIFIERZ

1955
Mieczysław Waśkowski

74-letni szlifierz Antoni Zieliński opowiada historię swojego życia. Wspomina dawnego przyjaciela i pierwszą miłość oraz mówi o swojej pracy.

W roku 1955 polskie kino powoli wydobywa się z socrealizmu. W styczniu na ekrany kin wchodzi Pokolenie Andrzeja Wajdy, w którym Mieczysław Waśkowski pojawia się jako statysta. Dokumentaliści koncentrują się na problemach społecznych nieobecnych dotąd w przestrzeni publicznej. Powstaje "czarna seria" polskiego dokumentu. Waśkowski realizuje dwie etiudy: Rzeźbę - dokumentalny zapis odlewania gipsowej rzeźby oraz Szlifierza. Do podjętego w pierwszej z nich tematu sztuki powróci w awangardowych Somnambulikach i Uwaga! Malarstwo. W połowie lat 50. wciąż szuka właściwego dla siebie filmowego języka. Z pozoru film o szlifierzu - wędrownym ostrzycielu noży i nożyczek wpisuje się w zainteresowania dokumentalistów głównego nurtu - koncertuje się na biedzie i samotności bohatera, który nijak nie wypełnia socrealistycznego wzorca; obficie posługuje się narracją zza kadru i inscenizacją. Poetyka typowa dla "czarnej serii" dominuje finał filmu, w którym starzec Antoni pytany, czy nie próbował znaleźć stałej pracy, odpowiada, że nie zamieniłby tej roboty na żadną inną, że przywykł do tej tułaczki, a narrator komentuje, zwracając się wprost do widza: "Rekwizyty minionych lat: dorożka, szlifierka… Jeśli spotkasz, przyjacielu, na najbiedniejszych ulicach swojego miasta dziadka Antoniego, pozdrów go serdecznie. Kto wie, co w nim mocniejsze, czy przyzwyczajenie, jak sam powiada, czy może miłość do tych bruków i okien." Wiele jednak odróżnia Szlifierza od filmów Jerzego Hoffmana i Edwarda Skórzewskiego czy Władysława Ślesickiego i Kazimierza Karabasza. Przede wszystkim Waśkowski portretuje bohatera indywidualnego, którego losy były wówczas domeną filmu fabularnego. Portrety dokumentalne pojawią się w dokumecie obserwacyjnym niemal dekadę później. Charakterystyczny dla "czarnej serii" off w filmie Waśkowskiego przybiera kształt melancholijnego monologu starca. Układ zdarzeń oraz sposób inscenizacji poszczególnych scen zbliża Szlifierza do kina fikcji. Antoni spotyka swego dawnego przyjaciela, odwiedza po latach swą pierwszą miłość.

Współczesny widz z pewnością nie dostrzeże w etiudzie Waśkowskiego dokumentalizmu. Zobaczy jednak przesiąknięty smutkiem obraz świata odchodzącego, podwórek i ulic, które zupełnie zmieniły swój wygląd i ludzi, których od dawna już nie ma.

Katarzyna Mąka-Malatyńska
© 1998-2022 Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera w Łodzi.
Internetowa Baza Filmu Polskiego filmpolski.pl jest bazą danych chronioną przepisami Ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych (Dz. U. 2001 nr 128 poz. 1402). Kopiowanie treści zawartych w serwisie bez zgody redakcji zabronione. Kopiowanie i wykorzystywanie fotosów oraz materiałów audiowizualnych zamieszczonych w serwisie bezwzględnie zabronione, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych przez prawo. Cytowanie fragmentów treści zawartych w serwisie wymaga zgody redakcji. W każdym przypadku konieczne jest podanie źródła w podpisie pod cytowanym fragmentem. W przypadku portali internetowych żródło musi być linkiem do serwisu filmpolski.pl.
Internetowa Baza Filmu Polskiego filmpolski.pl działa na podstawie art. 2 Ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. 2018 poz. 1000).
Internetowa Baza Filmu Polskiego filmpolski.pl współpracuje z TVN w zakresie publikacji promocyjnych materiałów audiowizualnych. Administratorem danych pozyskanych w związku z emisją tych materiałów jest TVN.
Ta strona używa plików cookie. Zapisywanie plików cookies można zablokować, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Glinka Agencye-teatr.plInstytut Teatralny im. Zbigniewa RaszewskiegoStowarzyszenie Autorw Zdj Filmowych