ALBUM POLSKI
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1970
- Premiera: 1970. 05. 08
- Gatunek: Film obyczajowy
- Dane techniczne: Barwny. 3900 m. 136 min.
Plenery: Miastko, Warszawa, Szczecin (ul. Czarnieckiego, Wały Chrobrego, port szczeciński), Wrocław, Gdańsk, Cedynia, Kołobrzeg, Czymanowo nad Jeziorem Żarnowieckim.

- Fot. Muzeum Kinematografii w Łodzi
- Galeria zdjęć (7)
Anna i Tomek spotykają się na wakacyjnej wędrówce. Ich zainteresowanie wzbudza znane obojgu stare zdjęcie z frontowej gazetki z 1945 r., przedstawiające grupę żołnierzy na czołgu; jest wśród nich ojciec Tomka, Piotr, a matka Anny traktuje zdjęcie jako cenną pamiątkę. Przeprowadziwszy wywiad z wdową po poległym sierżancie ze zdjęcia, Anna - studentka dziennikarstwa - postanawia ruszyć śladem innych towarzyszy broni i zmontować audycję obrazującą ich losy i dzisiejsze życie. Zaczynają od odwiedzin u ojca Tomka, Piotra, inżyniera w lubińskim zagłębiu miedziowym. Piotr zafascynowany jest podobieństwem Anny do kobiety, którą poznał i pokochał w 1945 r. Ewakuowany w kolumnie więźniów ze Sztuthofu na Mazury spotkał Marię w zagrodzie Mazura-autochtona, który uratował mu życie w dniach ofensywy radzieckiej. Po wyzwoleniu drogi ich jednak się rozeszły. Piotr wstąpił do wojska, Maria zaś w towarzystwie profesora, sławnego archeologa, przekonawszy się, że jej rodzina została wymordowana - ruszyła na Ziemie Zachodnie, do wyzwalanego właśnie Wrocławia. Piotr wraz z oddziałem fizylierów I Armii szedł w tym czasie przez Wał Pomorski na Bałtyk. Wówczas to wykonane zostało zdjęcie dla frontowej gazetki, kiedy oddział przekraczał dawną polsko-niemiecką granicę. Po zaciekłych walkach oddział wyszedł nad Bałtyk, a następnie brał udział w forsowaniu Odry. Piotr został wówczas ciężko ranny, a jego przyjaciel Jan - sądząc, że Piotr nie żyje - dał o tym znać Marii. Piotra uratował jednak młody czołgista Andrzej. Po długim pobycie w szpitalu Piotr stracił ślad ukochanej. Maria wraz z profesorem przedzierała się w tym czasie na Zachód. Po drodze była świadkiem wielu scen charakterystycznych dla tej wiosny 1945 r. Na dworcach przewalały się tłumy repatriantów, szabrowników, ludzi wracających z obozów koncentracyjnych. Pewnej nocy Maria jest świadkiem napadu bandy "Sępa" na pociąg. Wraz z profesorem stają w obronie młodego działacza PPR Stefana i omal nie przypłacają tego życiem. W płonącym jeszcze Wrocławiu, profesor przystępuje do zabezpieczenia gmachu Uniwersytetu i przygotowuje nowy rok akademicki. Maria poznaje wówczas młodego działacza ZWM, Jerzego, który zaopiekuje się nią po nadejściu wieści o śmierci Piotra. Postanawiają się pobrać, ale Jerzy ginie w akcji przeciw Wehrwolfowi... Inny z towarzyszy broni Piotra, chłop z Kresów Perkuć, osiedla się po demobilizacji na Ziemiach Odzyskanych, Pierwsze ziarno pada w zoraną ziemię, nowi gospodarze zaczynają pracę. Ale nadal padają ofiary. Banda "Sępa" morduje bestialsko młodych milicjantów z posterunku w miasteczku - między nimi Józka, młodego żołnierza z oddziału Piotra. W atmosferze napięcia przychodzi referendum, ścierają się różne koncepcje polityczne... Piotr po wyzdrowieniu kieruje punktem repatriacyjnym na granicy. Jan przystępuje w Szczecinie do odbudowy stoczni. Obu im życie osobiste się nie układa. Przekonany, że nie odnajdzie Marii, Piotr żeni się z dziewczyną spotkaną na przeprawie. Jednak umiera ona wkrótce po wydaniu na świat syna. Maria po śmierci Jerzego opuszcza Wrocław, choć profesor wróży jej karierę naukową. Osiedla się jako nauczycielka w małym miasteczku na Opolszczyznie i tam odnajduje ją kolejarz Franek, z którym zaprzyjaźniła się podczas wędrówki do Wrocławia. Maria jest w ciąży. Otoczona troskliwą opieką Franka, którego poślubia, rodzi córkę, Annę... Kolejne odwiedziny u towarzyszy broni z fotografii odsłaniają przed Anną i Tomkiem prawdę o ich pochodzeniu. Nakładające się na siebie obrazy, w których teraźniejszość nieustannie konfrontuje się z przeszłością, dają im głębsze niż dotychczas pojęcie o tym, czym było życie ich rodziców - a także o ich roli, jako tych, którzy z kolei muszą przejąć pałeczkę sztafety i dalej poprowadzić dzieło ojców. Rodzi się między nimi coraz głębsze uczucie, wybuchają też konflikty i kłótnie. W końcu rozstają się w ostatnim dniu wakacji. Tomek wraca na Politechnikę Gdańską, Anna do Warszawy, gdzie montuje swój wielki reportaż. Kiedy za rok spotkają się na Święcie Morza, wiedzą, że pozostaną razem...
Ekipa
- Reżyseria: Jan Rybkowski
- Reżyser II: Zbigniew Lewicki, Ryszard Pluciński
- Współpraca reżyserska: Krystyna Chilińska
- Asystent reżysera: Witold Holtz (nie występuje w napisach)
- Scenariusz: Ryszard Frelek
- Zdjęcia: Witold Sobociński
- Operator kamery: Jacek Stachlewski, Henryk Depczyk
- Współpraca operatorska: Bohdan Borewicz, Piotr Jaszczuk, Maciej Kijowski (nie występuje w napisach)
- Scenografia: Halina Dobrowolska, Jerzy Szeski
- Scenograf II: Andrzej Borecki
- Współpraca scenograficzna: Allan Starski, Michał Sulkiewicz, Wiesław Orłowski
- Kostiumy: Magdalena Tesławska
- Współpraca kostiumograficzna: Ewa Braun, Alina Sienkiewicz
- Muzyka: Andrzej Trzaskowski
- Wykonanie muzyki: Filharmonia Narodowa (Warszawa) (orkiestra), Novi Singers (zespół)
- Dyrygent: Andrzej Trzaskowski
- Konsultacja muzyczna: Henryk Kuźniak
- Dźwięk: Jerzy Szawłowski
- Współpraca dźwiękowa: Tadeusz Wosiński
- Montaż: Maria Orłowska
- Współpraca montażowa: Krystyna Górnicka
- Charakteryzacja: Mieczysław Pośmiechowicz
- Współpraca charakteryzatorska: Krystyna Chmielewska
- Efekty pirotechniczne: Zbigniew Gołębiewski, Henryk Piotrowski
- Konsultacja: Bronisław Bełczewski, Stanisław Kania
- Kierownictwo produkcji: Edward Zajicek, Jerzy Laskowski
- Kierownictwo produkcji II: Mieczysław Ferster
- Współpraca produkcyjna: Andrzej Albinowski, Bogusław Szwajkowski, Witold Wawrzyniak
- Produkcja: Zespół Filmowy Plan
- Atelier: Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Obsada aktorska: Barbara Brylska (2 role: Anna; Maria, matka Anny), Jan Machulski (Piotr, ojciec Tomka), Bolesław Płotnicki (Bolesław Perkuć), Andrzej Seweryn (Tomek), Maciej Damięcki (milicjant Józek), Kazimierz Fabisiak (profesor archeologii), Franciszek Pieczka (kolejarz Franek, ojczym Anny), Tadeusz Schmidt (Jan), Leonard Andrzejewski (Stanisław Koliński "Sęp", przywódca oddziału NSZ), Tadeusz Bartosik (sekretarz PPR), Bogusz Bilewski (bandyta), Janusz Bylczyński (PSL-owiec), Barbara Drapińska (sanitariuszka radziecka), Bohdan Ejmont (lekarz radziecki), Stanisław Frąckowiak, Marek Gajewski (Jerzy Lachowicz, żołnierz, który uratował zycie Piotrowi), Roland Głowacki (morderca Józka), Marian Godlewski (niemiecki profesor), Wiktor Grotowicz (SS-man), Ryszarda Hanin (matka Piotra), Eugeniusz Kamiński (PPR-owiec Stefan), Zbigniew Koczanowicz (urzędnik repatriacyjny), Wacław Kowalski (Mazur), Jerzy Kownas (sierżant), Jadwiga Kurylukówna (matka Józka), Jarosław Kuszewski (Andrzej), Jan Maciejowski (w czołówce nazwisko: Maciejewski), Grażyna Marzec (matka Tomka), Jeanette Mataczyńska, Kazimierz Meres (oficer z oflagu), Adam Mularczyk (kolejarz), Stanisław Niwiński (Ślązak, dezerter z wehrmachtu), Adam Pawlikowski (NSZ-owiec), Adam Perzyk (więzień), Ryszard Pietruski (mężczyzna jadący do Warszawy), Ewa Pokas (cudzoziemka), Maciej Rayzacher (Jerzy, ojciec Anny), Aleksander Sewruk (lekarz), Witold Skaruch (nauczyciel), Franciszek Staniewski (milicjant), Roman Sykała (SS-man), Anna Wesołowska (pielęgniarka), Danuta Wodyńska (kobieta jadąca do Częstochowy), Andrzej Zaorski (kolega Anny), Witold Dederko (mężczyzna w mieszkaniu Marii; nie występuje w czołówce), Zbigniew Dobrzyński (były więzień obozu koncentracyjnego; nie występuje w czołówce), Urszula Gałecka (Niemka jadąca garbusem do Olsztyna: nie występuje w napisach), Helena Gruszecka (kobieta w pociągu; nie występuje w czołówce), Jerzy Januszewicz (mężczyzna obserwujący zabicie Józka; nie występuje w czołówce), Mieczysław Kalenik (żołnierz niemiecki znajdujący niemieckiego komunistę; nie występuje w czołówce), Janusz Kłosiński (były więzień obozu koncentracyjnego; nie występuje w czołówce), Tadeusz Kosudarski (milicjant aresztujący mordercę Józka; nie występuje w czołówce), Katarzyna Łaniewska (żona Mazura; nie występuje w czołówce), Jerzy Molga (zięć Perkucia; nie występuje w czołówce), Jerzy Moes (strażnik kolumny więźniów obozu koncentracyjnego; nie występuje w czołówce), Ludwik Pak (mężczyzna w szoferce; nie występuje w czołówce), Wojciech Skibiński (lekarz; nie występuje w czołówce), Bogusław Sochnacki (szabrownik; nie występuje w czołówce), Tadeusz Somogi (NSZ-owiec; nie występuje w czołówce), Karol Strasburger (żołnierz wkopujący słup graniczny; nie występuje w napisach), Ewa Wiśniewska (Barbara, asystentka profesora, dziewczyna Tomka; nie występuje w czołówce)
Nagrody
- 1970 - Jan Rybkowski Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
- 1970 - Ryszard Frelek Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
- 1970 - Witold Sobociński Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
ALBUM POLSKI w innych naszych bazach
MARIA (1)
- Część
- Dane techniczne: 72 min.
ANNA (2)
- Część
- Dane techniczne: 64 min.


















